De afstudeerhoed, ook wel baret genoemd, is een bekend symbool van het behalen van een diploma. De platte, vierkante bovenkant verwijst naar het gereedschap van metselaars, wat staat voor het opbouwen van kennis. Tijdens de ceremonie verplaatsen afgestudeerden traditioneel het kwastje van de ene naar de andere kant om hun overgang van student naar afgestudeerde te markeren.

Deze traditie vindt haar oorsprong in de middeleeuwse universiteiten van Europa, waar studenten en docenten hoeden en toga's droegen om hun status aan te geven en zich te beschermen tegen de kou. Tegenwoordig is de afstudeerhoed wereldwijd een teken van succes en wordt hij vaak feestelijk in de lucht gegooid na afloop van de ceremonie!